F.R.A. bitloos systeem 5: bitloze optomingen zijn niet nieuw! Eeuwenlang werd een bitloze optoming als vanzelfsprekend ervaren, voordat er ooit aan werd gedacht iets in de mond van het paard te stoppen legde de mens er simpelweg iets omheen. Een touw als halster was destijds voldoende en zo ontstond de eerste bitloze optoming. In combinatie met de ondersteunende gewichts-,been- en gevoelshulpen onderhoudt de ruiterhand via de teugels kontakt, niet met de mond, maar met het hoofd van het paard.
Werkingsprincipe: druk op neus, nek èn wangen, nek/kingekruiste teugelvoering.
Bouw: De lederen neusriem van deze optomingen, in de markt veelal bekend onder systeem Cook, is aan beide zijden even achter de bakstukken voorzien van een ring. Door deze ringen loopt een soepele lederen riem kruislings over de kin, via de kaken over de nek. Aan beide uiteinden van deze riem worden de gespen of clips van de teugeluiteinden bevestigd. Aan de linkerzijde van het hoofdstel vind je één gesp voor de bakstukafstelling en één gesp voor het verbinden van de kruislingse riemen. Ter bescherming van het nekgebied zijn beide riemen daar met een zachte padding onderlegd. De riemen dienen zodanig door de passanten van deze nekpadding verschoven te worden dat ze aan beide zijden gelijke lengte hebben. De gesp van de kinriem is de enige gesp die nodig is om het hooofdstel op het hoofd te fixeren.
Ligging: Evenals bij de meeste bitloze optomingen geldt ook voor deze optomingen dat de neusriem op het harde gedeelte van de neus moet liggen, ongeveer daar waar het neusbeen begint. De kinriem mag gevoelsmatig ’te’ vast, maar beslist niet aangesnoerd zijn. Dit om verdraaiïng van het hoofdstel te voorkomen. De bakstukken van bitloze hoofdstellen met een kin- nekgekruist systeem zullen altijd de neiging hebben enigszins op te bollen.
Inwerking: Bij de kruislingse teugelinwerking bouwt het vragen van de rechter teugel druk op tegen de linkerzijde van de onderwang (kaak), via het vragen van de linkerteugel ontstaat druk op de rechterzijde van de onderwang (kaak) met als gevolg hulpen om wendingen in te zetten. Gelijke inwerking op beide teugels geeft druk op neus, nek en kaken over het gehele paardenhoofd, dit maakt het mogelijk de hulpen naar ophoudingen voor tempowisselingen of halthouden te maken. Het spreekt voor zich dat dosering van ongelijke inwerkingen, overeenkomstige ongelijke drukdoseringen tot gevolg hebben. Voor dit systeem betekent dit, dat de mate van optredende discriminatie afhankelijk is van de door de ruiter ingebrachte dosering in de teugelhulp, waarbij ruis de discriminatie vloeiend laat verlopen. De kruisriemen dienen teneinde een goede release (herpositionering) te waarborgen goed onderhouden te worden. Het spreekt voor zich dat overige ondersteunende hulpen een voorname rol spelen.